Terug fototips

Omgaan met situaties waarbij weinig licht aanwezig is

's Avonds zien zelfs de meest bekende plekken er totaal anders uit. Een mooie gelegenheid om eens een aantal bijzondere foto's te maken. Dus doe je jas aan, neem je camera mee en gebruik deze tips en tricks om geweldige foto's in het donker te maken. Omgaan met situaties waarbij weinig licht aanwezig is Hoe je het avondlicht zo mooi mogelijk kunt vastleggen, leer je in deze tips en tricks. De volgende onderwerpen komen aan bod:
Omgaan met situaties waarin minder licht aanwezig is
• Zorgen voor de juiste belichting
• Weten wanneer je foto's kunt nemen
• Suggesties voor onderwerpen
Nachtvisie
De digitale sensor in de camera is voor een deel vergelijkbaar met het menselijk oog. Als de hoeveelheid licht afneemt, moet je ervoor zorgen dat er meer licht in de sensor komt. Vergroot daarvoor het diafragma van de lens. De sensor bestaat uit miljoenen receptoren, beter bekend als pixels (een afkorting van 'picture elements'). De sensor kan gevoeliger worden gemaakt voor licht door de ISO-instelling van de camera te verhogen. Dit versterkt de lichtsignalen nadat deze door de pixels zijn ontvangen.

Er kleeft helaas een nadeel aan het versterken van de lichtsignalen. Ongewenste signalen worden ook versterkt en boven een bepaald niveau veroorzaken deze ruis (gekleurde spikkels in de foto worden ruis genoemd). De nieuwste compacte digitale camera's van Canon zijn voorzien van het HS System, waardoor het ruisniveau tot wel 60% wordt verlaagd. Meer informatie over het HS System.

Zelfs bij de hogere ISO-instellingen van het HS System kun je de sluitertijd 's avonds aanzienlijk langer instellen. Het gebruik van een statief of een cameralamp is de beste optie om ervoor te zorgen dat de camera tijdens het maken van de foto niet beweegt. Als je echter geen statief of cameralamp bij de hand hebt, zorg er dan voor dat de camera op een vlakke, stabiele ondergrond wordt geplaatst, zoals een lage muur, een stoel of het dak van een auto.
Flitsbesturing
  
Een voor de hand liggende oplossing bij weinig licht is het toevoegen van meer licht. De meeste camera's zijn voorzien van een ingebouwde flitser. Flitsen kan handig zijn voor het fotograferen van mensen, zowel binnen als buiten, maar over het algemeen is dit geen goede oplossing voor fotograferen in het donker. Om te beginnen is een flitser gewoon niet krachtig genoeg om een hele straat of een hele scène te verlichten. Ten tweede zijn scènes in het donker vaak mooi vanwege de bestaande verlichting. Als je daar zelf licht aan toevoegt, verlies je de sfeer.

Veel camera's flitsen automatisch bij weinig licht. Als je echt mooie foto's wilt maken in het donker, moet je de automatische flitser uitschakelen. Op de meeste compacte digitale camera's is het mogelijk de ingebouwde flitser uit te schakelen. Raadpleeg daarvoor de handleiding van de camera. EOS camera's activeren de flitser automatisch in de volautomatische modus (groen vierkant), de portretmodus en de macromodus. Gebruik deze dus niet als je in het donker wilt fotograferen.
Belichtingstijd
Belichten in het donker kan lastig zijn. Een scène bevat vaak grote donkere gebieden, met slechts een paar lichte plekken. Het automatische belichtingssysteem van de camera kan daardoor in de war raken en dat resulteert in een foto die te donker is, of juist te licht. Met digitale camera's is dat niet echt een probleem. Neem de foto met het automatische belichtingsysteem en bekijk het resultaat op het LCD-scherm. Als de belichting niet in orde is, pas je belichtingscompensatie toe en maak je de foto opnieuw.
 
De meeste camera' s zijn voorzien van een belichtingscompensatie in stops tussen +2 en -2. Als de foto te donker is, gebruik dan een compensatie van +1 of +2. Gebruik een compensatie van -1 of -2 als de foto te licht is. Experimenteer met de verschillende instellingen tot je het gewenste resultaat hebt.
Schemering
Een van de beste momenten om 's avonds te fotograferen is net na zonsondergang. Hoewel de zon dan al achter de horizon is verdwenen, geeft hij nog wel een beetje licht. De lucht ziet er dan voor het menselijk oog al behoorlijk donker uit, maar de camera pikt dit licht op bij een lange belichtingstijd, waardoor het object dat je fotografeert een diepblauwe achtergrond krijgt. Als de schemering eenmaal voorbij is, wordt de achtergrond gewoon zwart.
Vooral het fotograferen van gebouwen en monumenten in de schemering geeft een mooi resultaat.
Reeks zonsondergang
Als je goed wilt zien welke gevolgen de schemering heeft voor een foto, maak je een reeks foto's vanaf ongeveer één uur vóór zonsondergang tot ongeveer één uur na zonsondergang. Dat kost je een paar uur, maar dan zie je wel goed hoe de lucht verandert.
Ga op zoek naar een interessant onderwerp en plaats dat op de voorgrond of op middelgrote afstand. Een gebouw of standbeeld is daar zeer geschikt voor. Plaats de camera op een statief, zodat de positie voor alle foto's identiek is. Niet essentieel, maar probeer ervoor te zorgen dat je alle foto's vanaf ongeveer dezelfde positie maakt.
Voor dit experiment is een onbewolkte lucht gewenst. Neem de eerste foto ongeveer een uur voor zonsondergang en neem vervolgens elke tien à vijftien minuten een nieuwe foto. Doe dat tot ongeveer één uur na zonsondergang. Als je de foto's vervolgens in de juiste volgorde bekijkt, zie je de lucht veranderen van blauw in rood, vervolgens in donkerblauw en ten slotte in zwart.
Goede foto's maken van vuurwerk kan lastig zijn. Houd daarom rekening met onderstaande punten
• PowerShot en IXUS camera's hebben een speciale vuurwerkstand. Raadpleeg de gebruikershandleiding voor meer informatie.
• Zet de focus van de camera op handmatig, als dat mogelijk is, en stel de focus in op oneindig

• Kies de handmatige opnamemodus en stel het diafragma in op f/8. Kies een sluitertijd van ongeveer 1/60 seconde als je de camera met de hand vasthoudt of van vijf of zelfs tien seconden als de camera op een statief staat en een ISO-waarde van 400.
• Zet de camera in de filmmodus en leg vast wat er gebeurt.
Straten in een stad
Straten in een stad zien er 's avonds totaal anders uit. De etalages geven licht, neonreclames verspreiden kleuren en zelfs de gewone straatverlichting kan voor een romantisch effect zorgen. Als je dan ook nog fotografeert nadat het heeft geregend, worden alle lichten weerkaatst in de wegen en de stoepen en dat geeft de foto een extra dimensie.
Magische bewegingen
Je kunt je camera stil houden bij lange belichtingstijden, maar wat gebeurt er dan met het onderwerp? Het onderwerp is voor een groot deel waarschijnlijk statisch, bijvoorbeeld een gebouw en de voorgrond. Wat er dan wel beweegt zijn bijvoorbeeld auto's en mensen. 's Avonds hebben auto's de verlichting aan en dat zorgt voor fraaie lichtstrepen op foto's als je een belichtingstijd van enkele seconden gebruikt.
Mensen die in het donker voorbij lopen zien er dan uit als langgerekte geesten – je kunt dwars door ze heen kijken omdat de achtergrond achter deze personen gedurende een deel van de belichtingstijd wel is vastgelegd.

Succes Abe Alderden                      Terug fototips